15 April 2015

Een mijlpaal voor Aziatische diaspora


Kort geleden ging de serie Fresh Off The Boat in première op de Amerikaanse zender ABC. Het is de eerste Amerikaanse sitcom over een Aziatische familie, sinds de annulering van Margaret Cho’s All-American Girl in 1995. Fresh is losjes gebaseerd op de memoires van chef-kok Eddie Huang. In de serie ondergaat de 12-jarige Eddie met zijn Taiwanese immigrantenfamilie een cultuurschok, wanneer ze van multicultureel Washington DC naar de witte suburbs van Orlando verhuizen. Door de beperkte representatie van Aziatische Amerikaanse voorbeelden, begint Eddie een voorliefde voor hiphop te ontwikkelen: een muziekgenre dat in eerste instantie werd gemaakt door en voor Afro-Amerikanen. Hij herkent zichzelf in de teksten van Tupac, N.W.A en Public Enemy, die perfect verwoorden over hoe het is om een outsider te zijn in je eigen land.

Ook ik zag als kind alleen witte en soms zwarte gezichten op televisie, waardoor ik me nergens mee identificeerde. Ik keek soms naar Aziatische dramas, maar geen enkele serie exploreerde de ervaringen van Aziatische diaspora. Het voelt daarom erg onwennig om mijn etniciteit terug te zien op Fresh Off The Boat. Ik verwacht elk moment een gong wanneer een personage binnenloopt, of dat het accent van de moeder één lange punchline wordt. Maar het gebeurt niet. Ik zie eindelijk Aziaten die worden gerepresenteerd als … Mensen. Mijn ras staat nu in de spotlights, zonder dat het vervalt in stereotypes. Is dit hoe het voelt voor blanke mensen wanneer ze sitcoms kijken?

De enige racistische vooroordelen in Fresh worden ingezet om de onwetendheid van de blanke mensen te tonen (“Your name is Jessica? I was expecting something more... exotic”). Niet de Aziaten, maar de blanke mensen worden als de vreemde “Ander” neergezet. Het NASCAR-feestje van de buurtbewoners is voor Eddies familie net zo ‘vreemd’ en ‘anders’ als Jessica’s tofugerecht, waar de andere huisvrouwen bijna voor wegrennen. De scène waarin de blanke lerares in paniek raakt omdat ze Eddies Chinese naam niet uit kan spreken, is hilarisch herkenbaar. Ook als Eddie door zijn klasgenoten wordt buitengesloten vanwege de ‘stinkende’ Chinese bami die zijn moeder hem meegeeft, doet me denken aan de keren dat ik geen lo mai gai (gestoomde plakrijst in lotusblad) mee naar school wilde nemen. Hoe lekker het ook is, als kind heb je meteen door dat dat je anders maakt. Daarom nam ik net zoals Eddie elke dag “white people lunch” naar school, zoals een droge boterham met kaas en dronk ik liters schoolmelk. Gelukkig was ik niet lactose-intolerant.


De echte Eddie Huang verkocht de rechten van zijn boek aan een groot netwerk, omdat hij  de beperkte en racistische beeldvorming over Aziaten wil veranderen. “Culturally,we are in an ice age,” zegt hij over de positie van Aziatische Amerikanen. “We don’t even have fire. We don’t even have the wheel. If this can be the first wheel, maybe others can make three more. We can get an axle and build a rice rocket." Door naar zijn serie te kijken, besef ik dat er zoveel verhalen te vertellen zijn over Aziatische diaspora. En ik zal niet rusten tot ik mijn eigen verhaal heb verteld.