25 May 2014

Niet alle mannen, wel alle vrouwen

Novelist Margaret Atwood asked a male friend why men feel threatened by women, he answered, “They are afraid women will laugh at them.” When she asked a group of women why they feel threatened by men, they said, “We’re afraid of being killed.” 

Voordat mannen van hun stoel springen en "Ja, maar niet alle mannen zijn engerds!" gaan roepen: Nee, dat klopt. Maar elke vrouw die ik ken is wel eens lastiggevallen, 's avonds op straat achtervolgd, aangerand (of nog erger) door de mannelijke minderheid die wél iets kwaads in de zin heeft. Daarom heb ik altijd een checklist in mijn hoofd om seksueel geweld te voorkomen:

-op mijn drankje letten
-niet met vreemde mannen meegaan
-niet door donkere steegjes lopen
-met een boog om een groepje jongens heen lopen om problemen te voorkomen
-niet boos reageren als een man ranzige dingen naar me schreeuwt
-mijn sleutel in de hand houden als een potentieel wapen

Hoeveel mannen nemen standaard deze maatregelen als ze uitgaan? Meisjes leren al van jongs af aan om niet verkracht te worden. Maar worden jongens ook geleerd om niet te verkrachten en dat ‘nee’ echt ‘nee’ betekent? Daarbij komt nog bij dat verkrachters vaak geen vreemde mannen zijn, maar juist bekenden van het slachtoffer. In plaats van meisjes te vertellen over engerds in bosjes, wanneer komen de waarschuwingen over de "normale" jongens in hun omgeving die het recht op seks eisen? Jongens die het niet verkroppen als ze worden afgewezen en vrouwen daarom als hoeren zien die gestraft moeten worden?



Santa Barbara shootings
Het verhaal van Elliot Rodger is hier een extreem voorbeeld van. De schietpartij in Santa Barbara was naar eigen zeggen een wraakactie tegen de mooie vrouwen die hem sinds zijn puberteit afwezen. Vlak daarna regende er op internet discussies over zijn stinkend rijke leven, zijn psychische problemen en zijn vrouwenhatende uitlatingen op internet. Rodger vertelt in talloze YouTube-filmpjes over “hoe oneerlijk het leven is” terwijl hij rondrijdt in zijn BMW. Ook was hij een actieve user op anti-PUA sites, voor mannen die de “kunst” van PUA (pick-up-artist, trucjes voor mannen om vrouwen in bed te krijgen - zoals het dragen van een fedorahoed) niet onder de knie krijgen en zwelgen in zelfmedelijden. Ze noemen zichzelf ‘incels’: “involuntarily celibate”. Rodger postte het onderstaande bericht:

One day incels will realize their true strength and numbers, and will overthrow this oppressive feminist system. 
Start envisioning a world where WOMEN FEAR YOU. 

Het is duidelijk dat Rodger in zijn eigen bubbel zat, aangezien we al eeuwenlang in die wereld leven.

Male entitlement
Hij had klaarblijkelijk psychische problemen, maar dat is een diagnose en geen excuus. Sommige mensen hebben veel ergere diagnoses zoals schizofrenie, maar zij zijn vaker slachtoffer van geweld dan dader. Zoals de blogger Melissa McEwan zei: "Dismissing violent misogynists as 'crazy' is a neat way of saying that violent misogyny is an individual problem, not a cultural one," Vrouwenhaters zijn geen lone wolfs. Ze worden gecreëerd door onze cultuur, die hun vertelt dat hun haat normaal en gerechtvaardigd is. Denk er eens over na: in elke film/serie krijgt de mannelijke held uiteindelijk het meisje, mannen 'verdienen' de aandacht van vrouwen door middel van looks, status en/of geld (wat Rodger alledrie had). Maar als je zijn 140-pagina tellende manifest leest, zie je dat hij nog nooit moeite deed om een meisje te benaderen. Hij verwachtte dat meisjes zichzelf voor zijn voeten zouden gooien. Dit gebeurde niet (shockingly) en hij noemde het een 'crime' en 'injustice'. Daar komt nog bij dat geweld in deze samenleving wordt geassocieerd met macht en mannelijkheid: hardhandig eisen wat aan jou toebehoort. En dat maagdelijkheid bij mannen wordt gezien als schaamtevol, deed Rodger ook geen goed.

Het valt trouwens op dat bijna alle veroorzakers van schietpartijen witte mannen waren (de enige uitzondering die ik op dit moment kan bedenken zijn Brenda Spencer en Cho Seung-Hui). Als hij zwart of bruin was geweest, kreeg hij meteen de stempel 'thug' of terrorist en zou er geen enkele aandacht zijn geweest voor zijn psychische gesteldheid. Nu is hij een "Nice Guy" met psychische problemen, iets waar ik straks op terugkom. Tevens was hij een racist die zich enorm kon uitlaten over donkere mannen die 'zijn' witte vrouwen innamen. Hij is het voorbeeld van de witte, zelfingenomen man die door zijn dominantie in de westerse cultuur alles denkt te mogen doen. Maar niet zoals alle mannen natuurlijk. Voor hem was afwijzing het allerergste wat er kon gebeuren. Maar zwarte vrouwen en lesbische vrouwen worden ook afgewezen. Je ziet hun niet iedereen overhoop schieten. 

Verloedering van de term "Nice Guy"
Op internet kreeg hij veel sympathie van mensen die hem als een "Nice Guy" zagen. Hoezo? Omdat hij zich 22 jaar had ingehouden en niemand doodde? Zoals mijn broer Steven zei: "Vrouwen vermoorden is niet aardig. Daarmee ben je de titel al redelijk kwijt dunkt me. En hoezo wordt er vanuit gegaan dat iedere gefrustreerde, verlegen introvert een 'Nice Guy' is? Problemen met het benaderen, versieren, praten en omgaan met vrouwen heeft doorgaans geen donderstraal te maken met hoe aardig je bent." Het is schrijnend hoe een psychopathische vrouwenmoordenaar in hetzelfde hokje wordt geplaatst als sociaal onhandige jongens die geen vlieg kwaad doen. Straks wordt elke jongen nog op de brandstapel gegooid omdat hij stil in een hoekje zit, aldus Steven.

Sommige mannen blijven volhouden dat Elliot Rodgers daden voortkwamen uit een individueel probleem, geen culturele. Maar de anonimiteit van het internet laat iets anders zien:



Niet al deze mannen zullen een schietpartij organiseren. Maar misschien is dat wel het engste: dat het doodnormale kerels zijn die goed functioneren in de maatschappij. Kerels die je beter niet boos kan maken door ze af te wijzen. 


Maar niet alle...
Geweld en haat tegen vrouwen is niet “typisch iets” voor het Midden-Oosten of andere verre plekken. Het manifesteert zich ook niet alleen in een dodelijke schietpartij. Grensoverschrijdend gedrag gebeurt dagelijks, maar toch denken sommige mensen dat vrouwen overdrijven. De reacties op dit stuk van Hasna El Maroudi over street harassment spreekt boekdelen. Deze mensen beseffen niet dat dit ook hun moeder/vrouw/dochter/zus/etc. overkomt. Geweld tegen vrouwen is niet “opgelost” in de westerse wereld. Er zijn zes mensen doodgeschoten door een expliciete vrouwenhater. En toch moet je je als vrouw hardop verantwoorden dat je geen mannenhater bent en dat niet alle mannen zo zijn, als je deze haat in de maatschappij benoemt. Blijkbaar is praten over geweld tegen vrouwen door toedoen van mannen respectloos naar mannen toe.


Niet alle, maar genoeg
Ik geloof dat je een goed persoon bent. Ik ken immers heel veel mannen die geen vlieg kwaad zullen doen. Maar als je die energie van jezelf verdedigen eens steekt in het aanspreken van mannen die wél in staat zijn om een vrouw te slaan/aanranden/verkrachten/lastigvallen, dan komen we nog ergens. Wees niet boos op de vrouwen die zeggen bang te zijn (het gaat immers niet over jou toch?), wees boos op de mannen die het voor de rest verpesten. Ik vind mijn eigen veiligheid namelijk belangrijker dan dat jij je aangevallen voelt, omdat je eraan wordt herinnerd dat niet alle mannen decent human beings zijn zoals jij. Dus geef het goeie voorbeeld als de dominante groep. Een man die andere mannen aanspreekt wordt vaker gehoord dan wanneer een vrouw het doet. Want dan is het allemaal hysterisch gezeik.

Nog steeds niet overtuigd? Misschien kan deze heteroseksuele, witte man het beter uitleggen:



13 May 2014

Conchita Wurst, Queen of Europe


'Transseksuele baardaap, kermisattractie, freak, verwarde man.' Een kleine greep uit de Twitter-storm toen bekend werd dat de Oostenrijkse drag queen Conchita Wurst het Eurovisie Songfestival won. De scheldpartijen waren niet afkomstig uit conservatieve Oost-Europese landen, maar uit het eerste land dat het homohuwelijk legaliseerde en wereldwijd bekend staat als een progressief paradijs voor LGBT’ers: Nederland. Het is opvallend hoe agressief er gereageerd wordt op iemand die gendernormen overschrijdt. Misschien was het de frustratie dat Ilse en Waylon genoeg moesten nemen met de tweede plaats? Toch is het sneu om zo kleingeestig te reageren. Het blijkt maar weer dat ook in Nederland mensen moeite hebben met mannelijke vrouwen en vrouwelijke mannen. Manwijf, homo, nicht, pot en andere scheldwoorden worden te pas en onpas afgevuurd op mensen die niet “mannelijk” of “vrouwelijk” genoeg zijn. En dan heb ik het niet alleen over mensen die op hetzelfde geslacht vallen. Denk aan een corpsbal die zijn zestiende biertje op een avond niet op krijgt of een meisje met kort haar.

Hoewel ik alle afleveringen van Rupaul’s Drag Race minstens drie keer heb gekeken, moet ik eerlijk toegeven dat ik me ook ongemakkelijk voelde toen ik voor het eerst Conchita Wurst zag. Ze deed me denken aan Kim Kardashian aan de testosteron. Maar hoe meer Conchita sprak over zelfacceptatie, hoe meer ik toegroeide naar #TeamConchita. Thomas Neuwirth, de man onder de make-up, legt zich niet neer bij één gender en daagt de normen uit. Met haar genderbending uiterlijk is Conchita zowel bij de drag queens, als bij de “normale” mannen een vreemde eend in de bijt. Als ze zonder baard of zonder vrouwenkleding had meegedaan aan het Songfestival, had haar liedje over empowerment weinig impact gemaakt. Of je nou eens bent met haar manier van doen of niet, er valt niet te ontkennen dat ze lef heeft. In Wit-Rusland en in Rusland waren petities om Conchita van het festival te weren, omdat het anders een “sodomiefeest” werd. Door mee te doen aan een groots media-spektakel met 125 miljoen kijkers in Europa alleen al, maakt ze van zichzelf een makkelijk doelwit voor haat. Het geld en de aandacht die ze kreeg op het Songfestival kan niet compenseren voor alle bedreigingen die aan haar gericht zijn. Ballen dus (no pun intended).

“Het is gewoon een vent. Het is geen zij, maar een hij,” zeggen mensen die weigeren om naar haar drag persona te refereren als “zij”. Deze mensen zitten vastgeroest in hun eigen, nauwe blik op de wereld die een strikte scheiding hanteert tussen Mannelijkheid en Vrouwelijkheid. Niks ertussen, niks erbuiten. Helaas zit de wereld niet zo in elkaar. Er zijn genoeg mensen die qua gender niet passen in het ene of het andere hokje. Sommige mensen zijn transgender, non-binary, gender-neutral, drag queens etc. Ervoor uitkomen is lastig, gezien de onbegrip en haat die het oproept. De stereotype beelden die er in de media bestaan over transgenders helpen ook niet mee aan hun zichtbaarheid. Van de psychopaat in Silence of the Lambs die dacht dat hij een vrouw was (maar niet transgender was), tot de met hiv besmette prostituee in Dallas Buyers Club.

Maar er was helemaal niks camp of freakshow-achtig aan Conchita’s optreden. Ze had een stijlvol James Bondtheme-actig nummer, ze was stijlvol opgemaakt (ook haar baard was netjes getrimd) en ze zette een stijlvolle show neer. Ik vergat steeds dat ze een baard had. Conchita Wurst werd een gimmick genoemd. De definitie van een gimmick is: iets dat grappig en niet al te serieus is. Maar met haar nummer “Rise Like a Phoenix” maakte ze een serieuze statement. Het moet niet uitmaken of je man/vrouw/homo/hetero bent, maar om wat je kunt en doet. Zoals goed zingen en een classy act brengen. De zingende kalkoen een tijd terug of de idioot in de hamsterkooi, dát zijn circus acts. Dit niet. Met de 12 punten die ze kreeg van veel conservatieve Oost-Europese landen en haar daaropvolgende overwinning, steekt ze een dikke middelvinger op naar kleingeestigheid. Die avond heeft de zelfexpressie gewonnen.